Wat kost nu een goede crème?

Een paar weken geleden werd ik benaderd door het programma De Rekenkamer. De redactie wilde een item maken over dagcrèmes. Waarvoor gebruiken we die nu eigenlijk? Wat moet er in zitten, wat mag een crème kosten en hebben dure producten meerwaarde? Veel van mijn collega’s bleken liever geen kijkje in hun keuken te willen geven. Ik vond het eigenlijk juist wel leuk om hier wat meer duidelijkheid over te scheppen.

Bekijk hier het item over crèmes van De Rekenkamer

Waarom gebruiken we crèmes

Een crème moet ervoor zorgen dat de barrièrefunctie van de huid goed blijft werken. Hierdoor raakt de huid minder snel vocht kwijt en het brengt stoffen in de huid die vocht vasthouden. Is dat nodig? Ja, ik denk dat de huid van veel mensen dit nodig heeft. Het beschermingsmechanisme staat namelijk flink bloot aan schadelijke invloeden van buitenaf, zoals uv-straling en luchtvervuiling, maar bijvoorbeeld ook temperatuurwisselingen, airco en sigarettenrook. Hierdoor kan de huid droog worden, en geïrriteerd raken. Naarmate we ouder worden vermindert bovendien het vermogen van de huid om goed te herstellen na beschadiging. De voorraad antioxidanten neemt af, en de celvernieuwing gaat steeds minder soepel. Goede crèmes kunnen die tekortkomingen aanvullen.

Hydrateren kost een paar euro

Als hydratatie je enige doel is bij de aanschaf van een crème, dan hoef je niet diep in de buidel te tasten. Samen met de redactie van het programma De Rekenkamer heb ik globaal berekend wat de bodemprijs zou moeten zijn van een simpele hydraterende crème. De basis voor zo’n crème bestaat uit water + vet + emulgator + bewaarmiddelen + verdikkingsmiddelen + eventueel geur- en kleurstoffen. De ingrediënten die ik aanschafte, kostten mij zo’n 1.33 euro voor 50ml. Natuurlijk komen daar dan normaal gesproken nog de kosten voor de verpakking, het transport, de marketing, de ontwikkeling, veiligheids- en stabiliteitstesten en dossiers, en het eventueel ontwikkelen van patenten en research bij. Maar in principe zou je voor vijf euro wel klaar kunnen zijn. Dat geldt zeker voor grote bedrijven die flinke hoeveelheden verpakkingen en grondstoffen aan kunnen schaffen.

Waarom zijn crèmes meestal duurder?

De meeste crèmes bevatten een stuk meer ingrediënten dan de lijst in mijn voorbeeldproduct. Een crème moet namelijk goed aanvoelen, de juiste textuur en kleur hebben. Dat is heel belangrijk. En dergelijke smaakmakers maken een product weer wat duurder.
Moisturizers die bovendien gebruikmaken van extra actieve stoffen, zijn nog weer wat kostbaarder.
Wil je graag mooie stoffen met een bewezen werking als zoethoutwortel in je crème? Dan zal je product in prijs stijgen. Cosmeticatoppers als resveratrol en gestabiliseerd vitamine C behoren daarbij tot de duurste actieve ingrediënten die je in je crème kunt doen. Maar ook bepaalde plantaardige oliën zijn kostbaar, zoals arganolie en abyssinianolie. Een rekenvoorbeeldje. Wil je alleen al 5% gestabiliseerd vitamine C aan je crème van 50 ml toevoegen (omdat dit toch wel de optimale concentratie is als je wilt dat het echt iets doet voor je huid) dan kan de kostprijs van je product zo maar met zo’n vier tot vijf euro toenemen.

En nog meer kosten

De ingrediënten vormen overigens slechts een deel van het verhaal. Veel mensen realiseren het zich niet maar verpakkingen hebben een grote invloed op de prijs; tubes zijn het allergoedkoopst, daarna komen de potjes en het duurst zijn de airless dispensers. Verder is de bedrukking van belang; etiketten zijn stukken goedkoper dan een echte print. En dan speelt vervolgens de oplage nog mee. Maak je als bedrijf in een keer een grote batch waar je een flinke tijd mee vooruit kunt, dan ben je natuurlijk veel voordeliger uit dan wanneer je kleine hoeveelheden produceert. Cosmeticaproducenten die hun actieve ingrediënten werkzaam willen houden, zullen echter kiezen voor het vaker produceren van kleinere hoeveelheden, en dat is dus duurder.
Ook de wijze van bewaren (gekoeld of niet gekoeld) heeft invloed op de prijs. Tel daar tenslotte nog eens bij op dat producenten die via winkels verkopen, circa de helft van de winstmarge kwijt zijn aan de tussenpersoon. Dan weet je kortom dat het niet goed mogelijk is, om een state-of-the-art-moisturizer te maken onder de prijs van vijftien euro.
Reken maar mee. Bij een product van rond de tien euro kom je na aftrek van kosten aan onderzoek, verpakking, marketing en overhead uit op minder dan € 0,50 voor de inhoud. Vijftig cent… Dit lukt alleen als je product voornamelijk uit water en olie is opgebouwd, met een minimum aan actieve ingrediënten.

Duur is dus toch beter?

Nee. Een hoge prijs biedt helaas geen enkele garantie voor de uiteindelijke werkzaamheid. Meer dan honderd euro afrekenen voor een mooie pot crème? Bedenk dat geen enkele combinatie van ingrediënten zo’n prijs verantwoordt. Zelfs niet als het product hoge concentraties actieve stoffen bevat (en dit is helaas zelden het geval). Het is tegelijkertijd wel zo dat bijvoorbeeld goed onderzoek naar je product of ingrediënten gewoon geld kost. En daarnaast bestaat er natuurlijk nog zoiets als merkbeleving. Ook dat bepaalt uiteindelijk de prijs. Ik las ooit zelfs in een onderzoek dat het effect van de aankoop van een luxe product meetbaar is in de hersenen. Ons brein vertelt ons letterlijk dat het dure product beter is en we ervaren een goed gevoel.

Verwacht geen wonderen, ook niet van dure producten

Goed ontwikkelde crèmes werken zeker – maar je moet geen wonderen verwachten. Geen enkel product helpt je binnen een week van je droge plekjes of fijne lijntjes af.
Als we het hebben over hydrateren, dan kun je er gerust vanuit gaan dat alle crèmes – van goedkoop tot duur – dit ook wel zullen doen. Het nadeel blijft echter dat er toch ook een hoop troep in producten belandt, waardoor je de huid niet alleen hydrateert, maar ook irriteert. En daar krijg je op den duur juist rimpels van.

Check de ingrediëntenlijst

Om te bepalen of een product zijn prijs waard is en goed in elkaar zit, kan je een blik werpen op de ingrediëntenlijst. Toch schuilt ook daar nog een addertje onder het gras. Een mooie stofnaam op de verpakking zegt nog niet meteen wat over de gebruikte concentratie. Wat helaas vaak voorkomt in de cosmeticawereld is het zogenaamde angel dusting. Dit houdt in dat er een minimale hoeveelheid van een actieve stof wordt toegevoegd aan een product; te weinig om werkzaam te zijn. Het actieve ingrediënt mag dan echter wel op de ingrediëntenlijst komen te staan.

Groetjes, Jetske

Onderzoeksarts cosmetische dermatologie