Wat doet tea tree oil voor de huid?

Je ziet het in steeds meer cosmeticaproducten terug: tea tree oil. Klinkt lekker groen en plantaardig, maar is deze essentiële olie nu wel echt zo’n prettig ingrediënt? Wie goed heeft opgelet, heeft tea tree oil vast eens zien staan op mijn lijstje ‘Ingrediënten die je niet in je producten wilt hebben’. Toch heb ik deze olie zelf ook in mijn badkamerkastje staan. Hoe zit dat precies?

De werking bij acne

Ondanks de naam heeft ’tea tree’ weinig te maken met thee. De naam verwijst naar de boom waaruit de olie gewonnen wordt: de Melaleuca alternifolia, ook wel theeboom genoemd. De boom komt voor in Australië. Uit de naalden van de boom wordt de goudgele olie gehaald. Deze theeboomolie of tea tree oil bevat terpinen-4-ol, alpha-terpineol en alpha-pinene; deze ingrediënten staan bekend om hun antibacteriële, schimmeldodende en zelfs parasietdodende werking (dus ook de demodexmijt die bij rosacea problemen veroorzaakt). Bovendien werkt tea tree oil ontstekingsremmend. Niet voor niets wordt tea tree oil ook veel gebruikt in producten tegen bijvoorbeeld acne.

In een onderzoek waarin 5% tea tree oil vergeleken werd met benzoylperoxide werkte benzoylperoxide iets beter, maar gaf tea tree oil minder bijwerkingen. In een ander dubbelblind onderzoek werden zestig proefpersonen opgesplitst in twee groepen. Tea tree oil werkte significant beter tegen acne dan het placeboproduct.

Maar pas op voor irritatie

Het gebruik van tea tree oil heeft helaas ook een aantal negatieve kanten. Het product heeft in hoge concentraties een toxische werking, blijkt uit onderzoek met proefdieren. Ook moet je zorgen dat je het spul niet binnenkrijgt; in Amerika zijn er best veel gevallen gemeld van vergiftiging, met name bij kinderen, die op een of andere manier een aantal milliliter van de onverdunde olie binnenkregen. Om deze reden hebben de meeste flesjes met 100% tea tree oil dan ook een kindveilige sluiting.
Verder geeft tea tree soms allergische reacties of huidirritatie. In een studie waarin 5% tea tree oil op de huid werd aangebracht, werd bij maar liefst twintig procent van de proefpersonen huidirritatie gemeld!  De mate van irritatie blijkt niet alleen sterk afhankelijk te zijn van de concentratie, maar ook van de verpakking.

Bepaalde ingrediënten in theeboomolie zijn heel instabiel, ze reageren dus razendsnel op zuurstof en licht waardoor er irriterende ingrediënten worden gevormd. Als je een product met tea tree oil gebruikt, kijk dan ook goed naar de verpakkingsdatum, de verpakking en de concentratie. Zelf haal ik het altijd bij de reformzaak, van het merk Chi. Dat is 100% tea tree oil en zit verpakt in een bruin glazen flesje. Tea tree oil en plastic gaat namelijk niet zo goed samen, en in een doorzichtig glazen flesje zal het product snel oxideren.

Liever vers mengen

Ik verdun de theeboomolie vlak voor gebruik met jojobaolie. Een geopend flesje bewaar ik koel en gooi ik na een paar maanden weg. Ongeopend heeft de olie een houdbaarheid van zo’n twee jaar, dus dat moet je goed in de gaten houden. Aangezien de concentratie theeboomolie in kant-en-klareproducten in de regel laag is en de kans op oxidatie groot, kan je beter voor de vers gemengde variant kiezen. Ik gebruik tea tree oil alleen lokaal voor het ontsmetten van kleine wondjes, ontstoken plekjes (bv bij rosacea) en puistjes. Als je hier geen last van hebt, zou ik het middel trouwens lekker laten staan.

Wat je verder nog moet weten, is dat de olie een heel sterke geur heeft. Volgens mijn kinderen stinkt het naar schoensmeer, maar ik ruik eerder eucalyptus. Voor je collega’s is het misschien hoe dan ook fijn als je het alleen ’s avonds gebruikt!

Groetjes,

Jetske

Onderzoekarts cosmetische dermatologie

 

PS
Ik heb een pilotstudie gedaan naar de werking van terpinen-4-ol (gehaald uit tea tree oil) bij mensen met acne en rosacea. Bekijk hier de resultaten.

Lees ook:

Lavendel
Natuurlijke cosmetica, veilig of niet veilig?
Puistjes, moet ik wel of niet naar de dokter?
Het behandelen van rosacea.